17 yaşım olsaydı…

butterfly

Hamımız  həyatımız  boyunca  böyüklərdən  “əvvəlki  ağlım  olsaydı“, “zamanı  geri  döndürə  bilsəydim”  kimi  sözləri  ən  az  1 dəfə  də  olsa  eşitmişik.

Mən  ilk  dəfə  bu  məqalənin  adını  oxuyanda  üzümdə  gülümsəmə  yarandı.Buna  səbəb  isə  təxminən  bir  neçə  ay  əvvəl  baxdığım  “17  again (17  yenidən)” filmi  oldu.

Film  1989-cu  ildə  son sinif  şagirdi olan Mike O’Donnell-dan, məktəbin  ən cəzbedici  oğlanı, basketbol yığmasının  isə  ulduzundan  bəhs  edir. Və digər tərəfdən qəbul  olduğu,qazandığı universitet  bursu və  yaxşı  bir gələcək  əllərinin  içində  onu gözləməkdədir. Ancaq etmiş olduğu bir səhvlik onun hayatını tam tərsinə çevirəcəkdir. Bu səhvlik  isə  sevgilisinin  Mike’dan uşağı  olacağıdır. Mike, hər şeyi bir kənara ataraq  sevgilisi  ilə yaşamağa başlayacaqdır. Və hal-hazırda  aradan keçən illərin  üstündən  Mike, 30 yaşındadır. Və hayatı heçdə istədiyi kimi getməzkən yaşadığı şanssızlıqlar bir birinin  ardınca  gələcəkdir. Ama Mike’a ikinci bir şans verilir və möcüzəvi bir şəkildə 17 yaşına geri dönəcəkdir. Mike bu 2. şans ilə itirdiklərini yenidən qazanmağa çalışarkən, həmçinin  digər tərəfdən də başına gəlmiş ən yaxşı  şeyləri itirməkdədir.

Əgər, 17  yaşında  olanlara  gələcəkdə  “kaş” sözünü  işlətməmələri  üçün  nə deyərdin  desəniz, onlara  sadəcə  bunları  deyərdim:

Qohum – qonşu  nə  deyər  deyə  dinləmə, qonşu  sənin  həyatın  haqqında  ümumiləşdirsən  sadəcə 15  dəqiqə  danışacaq, sənsə  ölənədək  onu  yaşayacaqsan.Ən  əsası  isə  hamını  düşünüb  razı  salassan  deyə, özünü  qətiyyən  yaddan  çıxartma…17  yaşlarında  həyatı  kəşfetməyi  unutsanız, öz  həyatınızın  iplərini  başqasının  əllərinə  versəniz, istəkləriniz  ancaq  xəyal  olaraq  da  qalar.Unutma: İşıq  sən  olmazsan, özün  də  daxil  olmaqla  heçbirşeyə  faydan  olmaz, heçbir  yeri  aydınlata  bilməz, birinci  də  sən  özün  qaranlıqda  qalarsan.Əriyən, bitən  bir  şam  deyil, yada  gücünü  elektrikdən  alan  proyektor  deyil, öz  gücünə  işıq  saçan  günəş  olmalısan.O  zaman  bu  dünyadan  köçsən  belə  işığın  aləmi  aydınlatmağa  davam  edəcək.Məncə  ən  böyük  sevinc  dünyaya  peşman  deyil, xoşbəxt  olaraq, ac  deyil, tox  olaraq (məcazi  anlamda) əlvida  edəbilməkdir…

Özümə  gəldikdə  isə  17  yaşıma  geri  dönə  bilsəydim  nəyi  dəyişdirər, nəyi  fərqli  edərdim? Yəni  2009-dan  etibarən  yaşadığım  6 il  müddətində? İlk  öncə  öz  istədiyim  ixtisasa  hazırlaşıb  qəbul  olardım.Dərs  oxumaq  yerinə  həyatımı  yaşayar, günümü  gün  edərdim  kimi  bir  niyyətim yoxdur  ağlımda.Həqiqətdir  17 yaşıma  dönsəm, dəqiq ki  daha  cəsur   olar, bəzi  addımları  daha  əvvəl  atardım  həyatımda.Eyni  zamanda  daha  çox  oxuyar, özümü  daha  çox  inkişaf  etdirmək  üçün  çalışardım. Ən  böyük  etdiyim  yanlış – yaxşı  insan  olacam  deyə  ən  çox  özümə  haqsızlıq  etdim  bu  dünyada.İnsan  gərək  özünü  heçvaxt  yaddan  çıxartmasın.

İndi  yaşım  23-dür. 17  yaşında  olsaydım, özümdən  başqa  heçkimi  önəmsəməzdim  demirəm, ama  daha  az  önəmsəyərdim  deyə  düşünürəm.Özümə, istəklərimə  də  bir  pay  ayırardım.Atamın  nəsə  xoşuna  gəlməz, anam  üzülər, o  nə  deyər, bu  nə  deyər.Ancaq  ailəmi  və  kənar  insanları  düşünən, onları  nəzərə  alaraq  yaşayan  birisi  olmuşam.Peşmanammı? Xeyr  deyiləm.Ancaq  içimdə  bir  yerlərdə  yaşayamadığım, əksik  qalmış  birşeylər  varmış  kimi  hiss edirəm.Ən  böyük  problemim  zaman, o qədər  tez  keçir  ki.17  yaşıma  gəlsəm, bunu  deyərdim  özümə.Çoxlu  oxu, çalış, qəlbini  dinlə  və  istədiklərini  et, çünki  dünyaya  1 dəfə  gəlirik.

Mən  üzülməyim, mən  qırılmayım  deyə  həmişə  özümü  çərçivələnmiş  hiss  etdim.Mənim  yerimə  qərarlar  verilmiş, seçimlər  edilmiş.Amma  mən  nə  başqalarına  bunu  etdim, nə  də  edərəm.Qorunulacaq  deyə  yaxşı  olduğu  düşünülərək  insanın  qərar  vermə  şansı  əlindən  alınır.Ama  soruşan  lazımdır  ki, niyə  də  yox? Niyə  də  qarşındakının  verdiyi  qərar  sənin  qərarından  daha  doğru  olmasın? İcazə  verilsəydi  də  səhvlik  etsəydim, bəlkə də  seçimim  səhv  olacaqdı, üzüləcəkdim, amma  biləcəkdim  ki, mən  də  bir  fərdəm  və  mənim  də  fikirlərim, qərarlarım, istəklərim  var.Mənə  icazə  verin  deyə  haykırardım  bəlkə  də.

Kaş  17  yaşına  dönə  bilsəydim…demək  üçün  biraz  erkən  bir  yaşdayam, doğrudur, amma  onsuz  belə  birşeyin  olabiləcəyinə  qəlbdən  inanmış  olsam, hətta  mümkün  belə  olsa  yenə  də  əvvəllər  başqalarının  istədiyi  həyatı yaşamaz, həyatımı  yaşayardım  deyə  biləcəyim  bir sistemdə  yaşamırıq  düzdür.Ancaq  yenə  də  bir  tərəfdən  də  öz  istəklərimi  də  nəzərə  alaraq, eyni  zamanda  heçkimi  də  üzməyərək  onlara  özümün  də  bir  fərd  olduğumu  izah  edərdim.Beləliklə, heyfslənmə  səbəbim  yetəri  qədər  həyatımı  istəklərim  doğrultusunda  yaşaya  bilməmiş  olmağımdan  irəli  gəlməzdi.

Yenidən  17  yaşında  olsam, səhvlik  etməkdən  qorxmaz, mükəmməl  olmağa  çalışıb, həyatımı  başqalarının  xoşbəxtliyinə çalışıb, onları  razı  salmaq  məcburiyyətindəyəm  kimi  düşüncələrdən  azad  olardım.Bəzən  düşünürəmdə  kaşki, başqalarının  istədiyi  kimi  deyildə, öz  xəyallarımı  yaşama  cəsarətim  olsaydı.Kaşki, özümə  daha  çox  xoşbəxt  olma  fürsəti  verəcək  qədər  özümü  sevsəydim.

İnsanın  özünü  tanıması, istəklərini  bilməsi  və  gələcəyini  yönləndirməsi  20-li  yaşlarda  olduğunu  düşünürəm.17  yaş, qərarlar  vermək  və  gələcəyi  yönləndirmək  üçün  tez, amma  bir  o  qədər  də  tam  zamanıdır.Mən  17  yaşıma  geri  dönsəydim, heçvaxt  ailəmin  istədiyi  ixtisası  deyil  də, pis, yaxşı  da  olsa  öz  istədiyim sahəni  seçərdim.Özüm  üçün, özümün  könlünü  xoş  etməyə  çalışardım.Mənim  həyatıma  çox  da  məcburiyyətlər  qoyulmadı  çünki  hər  zaman  yanlış  heçnə  etməyəcəyimi  bilərlər.Ancaq :nəsə  belə   olsaydı,  məsələn, bu  universitetdə, bu  ixtisasda  oxusaydın, bunu  etsəydin  sevindirərdin  deyilirdisə, yetərli idi…Ta  ki, onu  edənə  qədər  özümü  günahkar  hiss  edirdim.Bunu  məndən  istədilər  və  mən  edə  bilmədim  deyə  narahat  olardım.Peşman  deyiləm, amma  mənim  də  öz  şəxsi  fikrim, hissim, bir  həyatım  olduğunu  unutmuşammış.Bunu  təəssüf  ki, son  bir  neçə  ayda  fərqinə  vardım.İstədiyim yerdəyəmmi? Deyiləm.İstədiyim ixtisası  bitirmişəmmi? Xeyr.İstədiklərimin  nə  qədərini  etdim  və ya  edə  bildim? Ətrafım, ailəm  məndən  razı  olsalar  da, mən  özümdən  razıyammı? Özümə  istədiyim  həyat  bu  idimi? Deyildi.Sadəcə  başqalarının  həyatını, arzularını  özümdə  yaşatdım.Bu  qədər.

Həyatımın  4  ilini  istəmədiyim  bir  ixtisasda  keçirmək  məcburiyyətində  olan, təkcə  sevdiklərimin  könlü  xoş  olsun  deyə  çalışacağıma, istədiyim  ixtisası  seçər, sonda  iş  tapa  bilməyəcəyimi  bilsəm  belə  ən  azından  4 ilimi  sevdiyim  nəyisə  etmiş  olaraq  keçirərdim.Daha  yaxşı  şərtlərdə  mi  olardım  məzun  olduğumda? Bəlkə  də  yox.Amma  bəlkə  daha  az  heyfslənmələrlə  dolu  bir  həyatım  olardı.Ümumiyyətlə, peşmanlıqlarımız  etdiklərimizdən  deyil  də,  etmədiyimiz  şeylərdən  olarmış  deyirlər  ya, mənimki  də  elə  birşeydiJ

O  zamanlar kaş  ki, sevdiyimi  yada  nifrət  etdiyimi insanlara  çəkinmədən  söyləyəbilsəydim. Hərkəsi  məmnun  etmə  xasiyyətim  olduğu  müddətcə, 17  yaşıma  yenidən  nəyisə  dəyişmək  üçün  geri   deyildə, sadəcə  və  sadəcə sevdiklərimə  onları  nə  qədər  çox  sevdiyimi  dəfələrlə  söyləməyə  yenidən  şansım  olması  üçün  geri  qayıtmaq  istəyərdim.

Hərşeyə  baxmayaraq  bugünümə  Şükr  edirəm.Özümə  etdiyim  haqsızlarla  olan  həyatımı  belə  sevirəm, amma  bir  günlüyünə  17  yaşıma  dönsəm, ikinci  bir  həyatım  olsaydı, biraz  da  özümü  düşünərdim. Öz  həyatımı  yaşamadığımı  düşünməyimdən  başqa 17  yaşımda  və  ya  keçmişdə  etdiyim  nəyəsə  görə  Allaha  çox  Şükür  ki, peşman  deyiləm. Bu seçimi  də  özüm  etdim.

Məncə  heçkim  də  keçmişdə  etdiyi  heçnəyə  görə  peşman  olmamalıdır.Keçmişdə  edilən  səhvlər  ağıla  gəldikdə  zamanın  geri  alınması  arzulanar.Amma  işin  digər  tərəfi  düşünülməz.Bəlkə  də  keçmişdə  səhvlik  olaraq  etdiyimizi  düşündüyünüz  şey  səhvlik  deyildir.İşlər  yolunda  getmədiyi  üçün  səhvlik  olduğunu  düşünürsünüz.Bəlkə  də  işlərin  yolunda  getməməsinin  səbəbi  də  budur.Görəsən, işlər  yolunda  getmədiyi  üçün mü  səhvlik  olduğunu  düşünərik, yoxsa  səhvlik  olduğu  üçün mü  işlər  yolunda  getməz?

Zamanı  geriyə  döndürə  bilsəydim, eyni  səhvliyə  düşməzdim  demək  yerinə, etdiyim  doğruları  təkrarlayardım  deyə  düşünmək  daha  doğru  gəlir  mənə.Əslində  verdiyimiz  qərarların  ən  doğru  qərar  olduğuna  inanmaq  ən  gözəlidir.Çünki, bu  qərarları  özümüz  vermişik.İndi  nə  yaşayırıqsa  ən son  nəticə  olaraq  verdiyimiz  qərardan  irəli  gəlir.Başqalarını  nəzərə  almışıq  və  ya  almamışıq  fərqi  olmadan , son  sözü  özümüz  demişik.

Hərşeyə  baxmayaraq  həyatımdan  çox  razıyam.İnsanlar  əlindəkilərin  dəyərini  bilməli.Bəlkə  də  17  yaşında  bunları  edərdim  deyə  düşündüklərimiz  sizdən  hal-hazırki  yaxşı  nələrinsə  və  ya  kimlərinsə  olmamasına  gətirib  çıxardardı.Ona  görə  də  hər  zaman  yaşadığımız  vəziyyətin  ən  yaxşı  olduğuna, etdiklərimizin  əlimizdən  gələn  ən  yaxşı  şey  olduğuna  inanaq.Beləcə  keçmişi  düşünüb  üzüləcəyimizə, gələcəyimizi  düşünüb  həyatımızı  daha  da  gözəl  necə  edə  bilərik  deyə  fikirləşməliyik…

Günel Həsənova

Share to Odnoklassniki