‘Kateqoriyalar’

Uşaqlarda normal və patoloji vəziyyətdə nitq funksiyasının inkişaf xüsusiyyətləri

psikomotor

Normada həyatın ilk üç ilində uşaqlar nitq vərdişi əldə edir və onlara olunan müraciəti anlayır.İlk birinci ildə nitq qığıldamadan,ayrı-ayrı heca tələffüzünə və sadə sözlərin ifadə olunmasına doğru inkişaf edir.İkinci ildə tədricən söz ehtiyatı toplanır,18 aya yaxın müddətdə uşaqlar ilk dəfə mənaca bir-birilə əlaqəli iki sözdən ibarət kombinasiyalar qururlar.Bu dövr bir çox linqvistlərin fikrinə görə insan… Ətraflı

Psixomotor və nitqqabağı inkişafın gecikmə sindromu

cocuk_konusma

Uşağın inkişafını təyin etmək üçün dörd əsas fəaliyyət sahəsini müayinə etmək lazımdır:böyük motor,əllərin xırda hərəkətləri,ətraf mühitlə əlaqə və nitq inkişafı.Uşağın statik-motor fəaliyyəti pozulduqda,o,vaxtından gec başını dik saxlayır,gec çevrilməyə,oturmağa,durmağa başlayır.Psixi zəiflik olduqda,uşaqda baxışını tənzimləmək,oyuncaqlara baxmaq,onları ələ almaq,ətraf mühitə oriyentasiya olur.Nitqqabağı və nitq pozulmasında uşağın səsi zəif,yaxud heç olmur,nitq dövrləri və nitqin inkişaf dövrləri və nitqin inkişaf… Ətraflı

Hepatoserebral distrofiya (Konovalov-Vilson xəstəliyi)

distrofiya

İrsən keçən autosom-resessiv tipli olur.Kişi və qadın cinsindən olan şəxslər eyni dərəcədə xəstələnirlər.Patomorfoloji cəhətdən qabıqaltı düyünlərdə (ən əvvəl mərciyəbənzər törəmədə) və qaraciyərdə misin azalması müəyyən edilir.Buna görə bəziləri bu xəstəliyi hepato-lentikulyar degenerasiya adlandırırlar.Misin toplanması böyük yarımkürələrin qabığında,beyincikdə,dalaqda,buynuz və qüzehli qişada,gözün büllur cismində də qeyd olunur.Xəsarət almış orqanlarda yumşalma və sklerozlaşma ocaqları tapılır.Mis mübadiləsinin pozulması zülali… Ətraflı

Afaziya,apraksiya,aqnoziya

fobia

Məlum olduğu kimi birinci siqnal sistemi, bilavasitə xarici və daxili mühitdən gələn qıcıqları (siqnalları) qəbul edir. Heyvanlarda əsəb fəaliyyəti yalnız birinci siqnal sisteminin bilavasitə qıcıqları nəticəsində baş verir. İnsanlarda isə birinci siqnal sistemi ilə yanaşı yalnız insanlara məxsus ikinci siqnal sistemi vardır. İkinci siqnal sistemi isə ətraf predmetlərinin və hadisələrinin söz qıcıqları-simvolları ilə insanın beynində… Ətraflı

Kişilərdə depressiya

ERKEK DEPRESYON5

Bir çox psixiatrik xəstəliklər qadınlarda daha çox izlənir amma bu kişilərin ruhi xəstəliklərə qarşı anadangəlmə “immunitetli”,qoruma altında olduğunu göstərmir.Depressiya kişilərdə də olduqca sıx görülən və diqqətə çarpan iş-güc itkisinə,məsuliyyətlərdə axsamaya və insanın həyatının dadını qaçırmağa səbəb olan bir xəstəlikdir.Üstəlik qadınlar depressiya üçün müalicəyə müraciət edərkən, kişilər bunu demək olar ki, “qadın tərəfindən bir vəziyyət” olaraq… Ətraflı

Bədənin Dismorfik Pozğunluğu

dismorfik

Bədənin dismorfik pozğunluğu,adamın öz görünüşündə gerçəkdə var olmayan bir qüsur görüb şişirdilmiş şəkildə məşğul olması,həddindən artıq zehni məşğuliyyəti və onun yaratdığı diqqətə çarpan çətinlik ilə gedən bir xəstəlikdir.Bəzən kiçik,əhəmiyyətsiz sayılacaq bir qüsur da ola bilər, amma adam buna sanki dünyanın sonuymuş kimi reaksiya verər. Məsələn,üzündəki kiçik bir sızanaq izi səbəbiylə evdən çıxa bilməz,hər kəs bu… Ətraflı

Diqqətin defisiti ilə hiperaktivlik sindromu

defisit

Bu sindrom uşaq yaşlarında xroniki davranış pozğunluğunun ən yayılmış formasıdır.Hərəki tormozlanma,davranışın impulsivliyi,diqqət pozğunluğu həmçinin hərəki koordinasiyanın yüngül çatışmazlığı və kiçik motorika pozğunluğu ilə meydana çıxır. Diqqətin cəmlənməsinin deffekti uşaqlarda məktəb tapşırıqlarının pis yerinə yetirilməsinə səbəb olur.Bu sindrom oyun və məşğələlər zamanı daha qabarıq meydana çıxır.Ən pisi odur ki,hiperaktiv uşaqlar onlara can sıxıcı gələn,bir neçə dəfə… Ətraflı

EMDR nədir?

emdr2

EMDR (Göz hərəkətləriylə laqeydləşdirmə və yenidən emal) 1987-ci ildə Amerikalı psixoloq Francine Shapiro tərəfindən kəşf edilən psixoterapiya texnikasıdır.Aspirantura tezisiylə məşğul olduğu sırada, könüllü göz hərəkətləriylə birlikdə narahat edici düşüncələri düşünəndə,bu düşüncələrin yaratdığı mənfi hisslərin azaldığını görən Shapiro,bu kəşfinin fəaliyyətini araşdırmaq adına travma sonrası stress pozğunluğu olan Vyetnam veteranlarıyla,təcavüz və cinsi istismar mağdurlarıyla araşdırmalar etmişdir.Bu araşdırmalar… Ətraflı

Endogen-ekzogen mənşəli oliqofreniya formaları

oliqofreniya

Mikrosefaliya-kiçik başlılıq,oliqofreniyaya tutulanların 10%-ni təşkil edir.Bu xəstəlik hələ keçən əsrdə öyrənilməyə başlanmış və belə uşaqların əqli inkişafının pis olması alimlərin diqqətini cəlb etmişdir.Əksər müəlliflərin mikrosefaliyanın səbəbini irsi amillərdə görməsinə baxmayaraq,bəziləri bunu Daun xəstəliyi,ensefali (əsasən virus mənşəli),dəm qazı ilə zəhərlənmə,məxmərək,sitomeqaliya,şüa xəstəliyi və s. ilə əlaqələndirirlər.Mikrosefaliya zamanı kəllə ölçülərinin kiçik olmasından əlavə qulaqların,burnun,alının,gözlərin qeyri-normallığına da (qulaqların sallanması,uzun… Ətraflı

İntiharın psixoloji səbəbləri

intihar

İntihar,xüsusilə əsrimizdə,psixiatr və psixoloqların maraqlandıqları ən əhəmiyyətli mövzulardan biri vəziyyətinə gəlmişdir.Bu sahələrdə mövzu ilə maraqlananlar intiharı adamın bir problemi olaraq ələ almışlar və ictimai şərtlərə lazım olan əhəmiyyəti verməyiblər. Psixiatr və psixoloqlar,sosioloji şərhləri tənqid edərək,”niyə bu adam deyil də,bu adam intihar edir ?” sualına fərlərin psixoloji strukturlarına enərək cavab axtarmışlar.Bu cür görüşlər bir çox istiqamətdən… Ətraflı